Jaka jest skuteczność tabletek antykoncepcyjnych? Wszystko, co warto wiedzieć

Napisano 23.04.2021 | Medyczny Asystent | Czas czytania: 4 min.

Wysoka skuteczność tabletek antykoncepcyjnych sprawia, że na tego typu formę zabezpieczenia przed ciążą decyduje się chętnie wiele kobiet. Okazuje się jednak, że skuteczność ta zależna jest od sposobu zażywania leku i samodyscypliny kobiety – informacje te zawierają ulotki leków, z którymi warto się zapoznać zanim zdecydujemy się na pigułkę. Podpowiadamy, co wpływa na skuteczność tabletek antykoncepcyjnych, a także, jak zażywać tabletki antykoncepcyjne, by ich skuteczność była możliwie najwyższa.

Czy tabletki hormonalne są najskuteczniejszą metodą antykoncepcji?

Istnieje wiele metod antykoncepcji, które różnią się między sobą skutecznością, jednak należy mieć na uwadze, że nie istnieje metoda (poza wstrzemięźliwością seksualną), która dawałaby 100% pewność, że kobieta nie zajdzie w ciążę po stosunku. Nawet najlepsze środki obarczone są pewnym ryzykiem, którego należy mieć świadomość. Do antykoncepcji hormonalnej należą między innymi plastry oraz tabletki antykoncepcyjne. Ile procent skuteczności mają pigułki? Oczywiście zależne jest to od rodzaju stosowanych tabletek i sposobu ich przyjmowania, jednak możesz przyjąć, że ich skuteczność wynosi 99,5-99,7% przy idealnym stosowaniu. To bardzo ważne, ponieważ to, jaka jest skuteczność tabletek antykoncepcyjnych, zależy między innymi od ich regularności stosowania, a także od wielu czynników dodatkowych, które mogą ją zaburzać, w tym m.in. stylu życia lub przyjmowanych leków w czasie choroby. Za skuteczniejsze od tabletek formy ochrony przed nieplanowaną ciążą uważa się jedynie wkładki domaciczne oraz implanty hormonalne u kobiet, a także wazektomię u mężczyzn.

Doustna antykoncepcja hormonalna ma wiele zwolenniczek – nic dziwnego, bowiem skuteczność tabletek antykoncepcyjnych jest bardzo wysoka, ponadto jest to metoda dość wygodna. Tabletka to jednak metoda antykoncepcyjna dostępna jedynie na receptę, po wcześniejszej konsultacji z lekarzem. Jest tak ze względu na hormony, które nie tylko doprowadzają do mniejszego ryzyka ciąży, ale również dodatkowo mogą wpływać na stan zdrowia kobiety. Na szczęście możliwa jest recepta online na tabletki antykoncepcyjne, bez konieczności każdorazowej wizyty u lekarza ginekologa, gdy przepisane opakowania na pigułki dobiegną końca. Warto wspomnieć, że jeśli chodzi o ochronę przed ciążą, już skuteczność tabletek antykoncepcyjnych w pierwszym miesiącu (jeśli kobieta rozpoczęła zażywanie preparatu w pierwszym dniu cyklu i przyjmowała lek prawidłowo) jest w pełni zachowana.

Wskaźnik Pearla, czyli skuteczność antykoncepcji

Kobiety, które zastanawiają się nad skutecznością poszczególnych metod antykoncepcyjnych, z pewnością spotkały się również z pojęciem wskaźnika Pearla, dlatego warto wyjaśnić, czym on jest i w jaki sposób określa skuteczność działania metody antykoncepcyjnej. Trzeba jednak dodać, że obecnie coraz rzadziej posługuje się już tym wskaźnikiem i raczej podaje się skuteczność metody antykoncepcyjnej w procentach. Im niższy wskaźnik Pearla dla metody antykoncepcyjnej tym lepiej, gdyż wskazuje on ilość kobiet w grupie badanej, które zaszły w ciążę mimo stosowania danej metody antykoncepcyjnej. W przypadku tabletek antykoncepcyjnych wskaźnik ten jest bardzo niski i może różnić się nawet o rząd-dwa rzędy wielkości od wskaźnika prezerwatyw. Prezerwatywy mają jednak taką przewagę, że nie pojawiają się w ich przypadku dolegliwości uboczne, dostępne są bez recepty, a ich skuteczności działania nie obniżają leki, dieta czy styl życia, ponadto chronią przed chorobami, które partnerzy mogą przenosić drogą płciową. Oczywiście nieprawidłowe stosowanie prezerwatyw także zmniejsza ich skuteczność, ale to już temat na osobny wpis.

Co wpływa na skuteczność tabletek antykoncepcyjnych?

Najczęściej decydujemy się stosować antykoncepcję hormonalną, gdyż działa ona skutecznie, jeśli chodzi o uniemożliwianie zajścia owulacji, a co za tym idzie – znacznie zmniejsza ryzyko ciąży. U stosujących tabletki kobiet dochodzi również zwykle do zmiany nawilżenia i konsystencji śluzu pochwy, co ma na celu uniemożliwienie plemnikom dotarcia do macicy. Trzeba jednak wiedzieć, że skuteczność każdej metody antykoncepcyjnej zależna jest w głównej mierze od poprawności jej stosowania. Dotyczy to również tabletek antykoncepcyjnych – jeśli nie będziesz stosować tych środków zgodnie z zaleceniami lekarza i nie zastosujesz się do informacji, które znajdziesz w ulotce, seks może prowadzić do ciąży.

Jeśli zastanawiasz się, co wpływa na skuteczność tabletek antykoncepcyjnych musisz wiedzieć, że przede wszystkim bardzo ważna jest regularność i samodyscyplina w ich stosowaniu. Środki te powinny być stosowane codziennie i to o stałych porach (wyjątek to ewentualne przerwy w ciągu dni przeznaczonych na krwawienie z odstawienia substancji hormonalnych w przypadku tabletek dwuskładnikowych, gdy przyjmowanie tabletek jest zatrzymane na tydzień lub gdy w tym czasie przyjmowana jest tabletka placebo). W niektórych przypadkach nawet kilkugodzinne opóźnienie może mieć znaczenie dla skuteczności produktu (zwłaszcza w tabletkach jednoskładnikowych), co oznacza większe prawdopodobieństwo zajścia w ciążę.

Na skuteczność działania tabletek antykoncepcyjnych ma jednak wpływ nie tylko regularność ich stosowania, ale również bardzo dużo czynników dodatkowych, w tym między innymi stosowane równocześnie leki, zioła lub suplementy (np. te polecane na odchudzanie). Lista czynników wpływających na skuteczność działania pigułek antykoncepcyjnych jest bardzo długa, jednak warto poznać te treści zanim okaże się, że stosowanie tabletek zostało zaburzone.

  • Skuteczność działania tabletek antykoncepcyjnych mogą zaburzyć między innymi niektóre antybiotyki (np. ryfampicyna i ampicylina), a także preparaty ziołowe (w tym preparaty na bazie dziurawca czy babki płesznik), a także paracetamol (zwłaszcza w dużych dawkach), niektóre środki nasenne i uspokajające, a także moczopędne, psychotropowe i antydepresyjne.
  • Do leków, które mogą zaburzać działanie tabletek antykoncepcyjnych zaliczyć można leki pobudzające perystaltykę jelit oraz preparaty przeczyszczające.
  • Skuteczność działania tabletek antykoncepcyjnych mogą również obniżyć wymioty, a także biegunka. To jeszcze nie koniec, gdyż także zbyt duże dawki witaminy C w diecie mogą niekorzystnie wpływać na skuteczność tabletek antykoncepcyjnych, a efekt podobny można uzyskać również pijąc duże ilości soku grejpfrutowego.
  • Trzeba również pamiętać, że także duże ilości alkoholu nie są tu wskazane – co prawda bezpośrednio alkohol nie obniża skuteczności pigułek, ale może prowadzić do wymiotów lub zapomnienia zażycia dawki.

Zmiana stosowanych tabletek hormonalnych a ich skuteczność

Jak zaznaczono powyżej, na skuteczność tabletek hormonalnych wpływ ma wiele czynników, w tym również regularność zażywania preparatu. Zdarza się jednak również, że z jakiejś przyczyny konieczna jest zmiana tabletek antykoncepcyjnych, a skuteczność metody na tym etapie jest dla kobiety bardzo istotna – przecież ostatnie, czego potrzebujesz, gdy zmieniasz jedną metodę antykoncepcyjną na inną, to zaburzenia skuteczności ochrony przed ciążą. Oczywiście lekarz ginekolog z pewnością rozwieje wszelkie wątpliwości pacjentki co do sposobu działania tabletek w tym przypadku, jednak warto wiedzieć, że przy zgodnej z zaleceniami ginekologa zmianie jednych tabletek na drugie, nie powinno być zaburzeń, jeśli chodzi o skuteczność ochrony przed ciążą, aczkolwiek organizm może w tym czasie zareagować nietypowo, co wiązać będzie się ze zmienioną dawką hormonów.

 

Informacje zawarte w dziale „Blog" serwisu NaszaRecepta.pl należy traktować jedynie jako informacyjno-edukacyjne. Treści te i porady w nich zawarte nie mogą w żadnym wypadku zastąpić bezpośredniego kontaktu z lekarzem i nie powinny być również uznawane za profesjonalną poradę medyczną. Wydawca serwisu NaszaRecepta nie ponosi odpowiedzialności za wykorzystywanie porad z materiałów informacyjno-edukacyjnych bez wcześniejszej konsultacji ze specjalistą.