Brak smaku i węchu — czy to wina zatok?

Napisano 07.06.2022 | Medyczny Asystent | Czas czytania: 4 min.

Potrzebujesz e-Recepty lub L4 ?               Zamów Teraz w 5 minut >

Jest wiele przyczyn, które mogą u dorosłych i dzieci wywoływać brak smaku i węchu. Zatoki to jedna z najbardziej charakterystycznych przyczyn, w przypadku której osłabienie węchu na zapachy i związane z tym osłabienie smaku zdarza się dość często. Nie jest to jednak jedyna przyczyna tego, że pacjenci mają problemy z węchem i smakiem. Odpowiadać mogą za to niektóre infekcje, objawy takie jak nasilony katar przy infekcjach górnych dróg oddechowych, a także alergie, czy też infekcja Covid-19. Do wspomnianych objawów prowadzić mogą też niektóre leki przeciwbólowe i przeciwzapalne, niejeden antybiotyk, czy też nadużywany lek donosowy. Co jeszcze może wywoływać takie objawy? Zapraszamy do artykułu!

Potrzebujesz e-Recepty lub L4 ?               Zamów Teraz w 5 minut >

Brak smaku i węchu — czy to zapalenie zatok?

Węch i smak to ważne dla człowieka zmysły, które są ze sobą powiązane i współpracują ze sobą. Z tego względu bardzo często sama utrata węchu przyczynia się do częściowej lub całkowitej utraty smaku. Chociaż za smak odpowiadają kubki smakowe, ostateczny efekt wrażeń wiąże się również ze zmysłem węchu, a gdy ten jest upośledzony (np. w związku z nieżytem nosa), smak może być odczuwalny gorzej. By to sprawdzić, wystarczy zatkać nos i z zamkniętymi oczami próbować niektórych pokarmów – ich rozróżnienie może być problematyczne, gdy nos nie działa, jak należy.

Zaburzenia węchu i smaku przy zatokach nie należą do rzadkości, więc jeszcze do niedawna pierwszym, z czym większość pacjentów kojarzyła ten problem, było właśnie zapalenie zatok. Faktem jest, że odpowiedź na pytanie „czy przy zatokach można stracić węch” jest twierdząca, jednak gdy pojawia się u pacjenta utrata węchu i smaku, zatoki nie muszą stanowić podstawowej przyczyny problemu. W dobie pandemii brak węchu i smaku zaczęto kojarzyć z infekcją koronawirusem, w przypadku której objaw ten często się pojawiał, a ponadto potrafił utrzymywać się jeszcze długo po wyleczeniu choroby. Do utraty smaku i węchu prowadzić mogą również inne czynniki.

Czytaj także:

Brak węchu i smaku powinien stanowić sygnał do kontaktu z lekarzem, gdyż może wskazywać na wiele problemów zdrowotnych. Jeśli konieczne będzie specjalistyczne leczenie – np. w związku ze stanem zapalnym zatok o podłożu bakteryjnym – skorzystać można z e-recepty. Jest to rozwiązanie, dzięki któremu pacjent może bardzo szybko otrzymać od lekarza receptę na potrzebne leki i to bez konieczności wychodzenia z domu, dojazdu do przychodni i oczekiwania w kolejkach.

Przyczyny utraty smaku i węchu

Kiedy u pacjenta występuje brak smaku i węchu, zatoki podejrzewane są szczególnie. Podejrzewać można również infekcję Covid-19, dla której faktycznie utrata węchu i smaku jest dość charakterystyczna. W przypadku koronawirusa dochodzi do atakowania komórek nerwowych, które odpowiadają za odbieranie bodźców zapachowych i smakowych, co w konsekwencji skutkuje utratą zapachu i węchu. Nie są to jednak wszystkie możliwe opcje. Nie jest rzadkością na przykład utrata węchu i smaku po antybiotykach, a także w przypadku nadużywania niektórych leków donosowych, czy też w przypadku stosowania leków na nadciśnienie, leków przeciwbólowych, przeciwpadaczkowych czy przeciwreumatycznych.

Do przyczyn utraty węchu i częściowo smaku zaliczyć można także mocny katar lub jego niedrożność, a także polipy śluzówki nosa i niektóre zaburzenia neurologiczne. Utrata wspomnianych zmysłów niekiedy sygnalizować może również poważniejsze problemy zdrowotne, w tym np. tętniaka lub guza mózgu, a nawet pewne choroby psychiczne, którym towarzyszą zaburzenia zmysłów. Co ciekawe, do problemu przyczynić mogą się przebyte urazy czaszkowo-mózgowe, niedoczynność tarczycy, krwotok podpajęczynówkowy, a nawet cukrzyca czy marskość wątroby. Problemem mogą być również pewne niedobory witamin i minerałów.

Zatoki — jak przywrócić smak i węch

Gdy u pacjenta występuje zapalenie zatok, utrata węchu jest dość częstym objawem. Utrata smaku jest rzadsza, ale ta częściowo wiąże się z utratą węchu, więc także można ją zauważyć. Objawy te nie pojawiają się jednak zazwyczaj tak gwałtownie jak chociażby w przypadku Covid-19. Przy zapaleniu zatok występuje często nasilenie kataru lub obrzęku nosa, a wydzielina ścieka do gardła. Gęsta wydzielina przy zapaleniu zatok oblepia śluzówkę jamy nosa lub ją zatyka, a to ma wpływ na odbieranie przez nos pacjenta bodźców zapachowych. Stan zapalny zatok może być powodowany między innymi przez wirusy i bakterie, ale mogą przyczyniać się do niego także alergeny. Często schorzenie występuje w postaci powikłania zaniechania leczenia przy przeziębieniu. Kiedy pacjent ma chore zatoki, brak węchu i smaku są objawami naturalnymi. By się ich pozbyć, należy przede wszystkim opanować stan zapalny zatok, a leczenie w tym przypadku zależne jest od przyczyny dolegliwości. Nieco inaczej leczy się zapalenie zatok o podłożu alergicznym, a inaczej to o podłożu bakteryjnym.

Powikłania po chorobach związanych z zatokami — brak smaku i węchu

Jeśli chodzi o brak smaku i węchu, zatoki w postaci powikłanej mogą przyczyniać się do nasilenia tej dolegliwości u pacjenta. Zazwyczaj problem mija, gdy przywrócona zostanie drożność nosa. Jeśli jednak katar ustąpi, a stan zapalny zostanie zaleczony i mimo wszystko brak smaku i węchu będzie się utrzymywać, należy się skonsultować z lekarzem.

Jak długo może trwać brak smaku i węchu po chorobie zatok?

Zatkane zatoki brak węchu i smaku często wywołują, jednak najczęściej dolegliwości te ustępują samoczynnie z czasem, gdy stan zapalny jest opanowany. Jeśli chodzi o temat „zapalenie zatok i utrata węchu”, jak długo trwają u pacjenta dolegliwości nie jest dość jednoznaczne, gdyż wiele zależy od indywidualnych predyspozycji każdej osoby. Istotna może być tu również rozległość stanu zapalanego, a także jego nasilenie i stopień zaawansowania. Ważne jest również, jak szybko wdrożone będzie leczenie, czy zostanie prawidłowo dobrane dawkowanie, a także jak organizm pacjenta zareaguje na wdrożoną terapię. U niektórych problem mija po kilku dniach, jednak są i osoby, które leczą się przez kilka tygodni.

Badania, które należy wykonać przy braku smaku i węchu

Jeśli u pacjenta doszło do utraty rozpoznawania zapachów i smaków, konieczna jest konsultacja z lekarzem i szczegółowy wywiad medyczny. Dalsza diagnostyka lub leczenie zależne są między innymi od dolegliwości towarzyszących pacjentowi. Nieprzyjemny zapach z ust, ściekanie wydzieliny po gardle i ból głowy z wrażeniem rozpierania przy schylaniu może wskazywać na to, że zapalenie zatok jest przyczyną dolegliwości. Wysoka gorączka, biegunka lub wymioty, bóle mięśniowe, kichanie, silny kaszel, trudności z oddychaniem i duszności mogą natomiast sugerować Covid-19. Na alergię wskazywać mogą natomiast objawy oczne (np. uczucie pieczenia oczu), nadwrażliwość skórna, obrzęki związane z nosem, czy też wzmożone kichanie. Jeśli natomiast pacjent stosował niedawno niektóre antybiotyki lub leki donosowe, to one mogły spowodować, że wystąpiła utrata węchu i smaku. Jak leczyć dolegliwość, zdecyduje lekarz, po wykonaniu odpowiednich badań. Może być to na przykład test na koronawirusa, testy alergiczne, badanie laryngologiczne, internistyczne lub neurologiczne, a także inne badania zlecone przez lekarza.

Potrzebujesz e-Recepty lub L4 ?               Zamów Teraz w 5 minut >

Informacje zawarte w dziale „Blog" serwisu NaszaRecepta.pl należy traktować jedynie jako informacyjno-edukacyjne. Treści te i porady w nich zawarte nie mogą w żadnym wypadku zastąpić bezpośredniego kontaktu z lekarzem i nie powinny być również uznawane za profesjonalną poradę medyczną. Wydawca serwisu NaszaRecepta nie ponosi odpowiedzialności za wykorzystywanie porad z materiałów informacyjno-edukacyjnych bez wcześniejszej konsultacji ze specjalistą.