Przyczyny braku okresu – to nie zawsze ciąża

Napisano 27.04.2021 | Medyczny Asystent | Czas czytania: 4 min.

Brak okresu? Przyczyny mogą być tutaj bardzo różne i nie zawsze związane jest to z ciążą. Zanik okresu może być powiązany zarówno ze stylem życia kobiety i przyjmowanymi przez nią lekami, jak również z chorobami, które jej towarzyszą. Kiedy zanik miesiączki powinien niepokoić i kiedy należy wybrać się do lekarza w celu szczegółowych badań?

Czy brak okresu zawsze oznacza ciąże?

Miesiączka to nic innego jak krwawienie cykliczne, które występuje u kobiety dojrzałej płciowo w związku ze zmianami hormonalnymi zachodzącymi w jej organizmie w czasie cyklu menstruacyjnego. Zatrzymanie okresu przyczyny może mieć różne i choć pierwsze, co przychodzi nam wówczas na myśl to ciąża, to często nie o ciążę tutaj chodzi. W przypadku, gdy niepokoi Cię brak okresu, a test jest negatywny, warto sprawdzić również innego typu powody opóźnienia bądź czasowego zaniku krwawienia, gdyż bardzo możliwe, że konieczne będzie wdrożenie leczenia obejmującego np. terapię hormonalną, czyli również recepta online na tabletki antykoncepcyjne jest wówczas jak najbardziej zasadna.

  • Na początku należy zaznaczyć, że naturalnie brak okresu (co nazywane jest również amenorrheą) to nie tylko jeden z pierwszych objawów ciąży, ale także naturalny wynik karmienia piersią (wytwarzana wówczas prolaktyna to hormon przysadki, który stopuje owulację i pobudza laktację).
  • Brak okresu może wiązać się z problemem, jakim jest zaburzenie funkcji podwzgórza i niewydolność układu podwzgórzowo-przysadkowego, co ma wpływ na nieodpowiednie wydzielanie hormonów (nieodpowiedni poziom gonadotropin FSH i LH).
  • Przyczyną może być także menopauza (klimakterium), co naturalnie dotyka każdą kobietę.
  • Również początki miesiączkowania u nastolatek bywają nieregularne i mogą wiązać się z czasowym brakiem okresu, jednak wraz z upływem czasu stabilizują się one, a cykl staje się regularny.
  • Brak miesiączki przyczyny może mieć także w przyjmowanych lekach, w tym między innymi podczas terapii hormonalnej (np. antykoncepcja hormonalna) oraz przy zażywaniu leków antydepresyjnych.
  • Zanik okresu może być ponadto powiązany z nadmiernym przemęczeniem organizmu, stresem (np. stres w pracy), zbyt intensywnym obciążeniem fizycznym (wyczynowy sport), a także może występować w związku z niską masą ciała (zbyt intensywne odchudzanie) – lub odwrotnie, czyli w przypadku znacznej nadwagi lub otyłości.
  • Trzeba doliczyć do tego także sytuację, gdy dieta jest nieprawidłowa (zbyt drastyczne obniżenie kalorii i składników odżywczych), ponadto objaw braku okresu może wiązać się z czasowymi zmianami hormonalnymi związanymi np. z nieregularnym trybem życia, wyjazdami, pracą zmianową, zaburzeniami snu itp.

Zatrzymanie miesiączki a inne choroby

Krótkie opóźnienie miesiączki zwykle nie jest niczym niepokojącym – lekko opóźnione lub przyspieszone miesiączkowanie zdarza się dość często, więc jeśli okres spóźnia się o nie więcej niż 5 dni, nie trzeba się szczególnie martwić. Trzeba również wziąć pod uwagę fakt, że u kobiety mogą naturalnie wystąpić cykle bezowulacyjne (nie częściej niż 1-2 razy w roku), co również nie jest powodem do niepokoju. Jeśli jednak miesiączka nie pojawia się przez trzy kolejne miesiące, trzeba wybrać się do lekarza, w celu sprawdzenia stanu zdrowia kobiety, ustalenia przyczyny braku owulacji i okresu, a także dobrania odpowiedniego dla zdiagnozowanego zaburzenia leczenia. Gdy w grę wchodzi zatrzymanie miesiączki, przyczyny mogą być bardzo różne i nie można wykluczyć tu również pewnych chorób, które mogą powodować ten stan. Wyróżnić można pierwotny brak miesiączki, czyli sytuację, gdy krwawienie nie wystąpi do wieku 14 lat (gdy nie rozwijają się drugorzędowe cechy płciowe) lub do wieku 16 lat (gdy cechy te się rozwijają prawidłowo). Wtórny brak miesiączki dotyczy natomiast kobiet, u których miesiączka występowała i zanikła, co zwykle wiąże się najczęściej z zaburzeniami hormonalnymi różnego pochodzenia. Najlepiej oczywiście spotkać się z lekarzem, by ten, w oparciu o nasze informacje i objawy, a także testy krwi i funkcjonowania narządów, określił przyczynę problemów hormonalnych bądź innych, z którymi zmaga się organizm w danej sytuacji. Do najczęstszych chorób, które mogą przyczyniać się do zaniku okresu zaliczyć można niedoczynność i nadczynność tarczycy, anoreksję, przerost nadnerczy, PCOS, cukrzycę i atrezję macicy. Do zaniku miesiączki prowadzić mogą również guzy jajników i nadnerczy.

Brak okresu i PCOS – co warto wiedzieć?

Jeśli chodzi o przyczyny braku okresu i problemy z tym związane, nie możesz również wykluczyć PCOS, co wspomniane zostało wyżej. Zespół policystycznych jajników to zaburzenie, będące jedną z najczęściej występujących przyczyn braku miesiączki. Choroba związana jest z występowaniem cykli nieowulacyjnych, co jest szczególnie niepokojące dla kobiet planujących potomstwo, gdyż PCOS utrudnia starania o ciążę, a w niektórych przypadkach całkowicie uniemożliwia naturalne zapłodnienie, pozostawiając kobiecie jedynie opcję in vitro. Wówczas u kobiety zwiększone jest wydzielanie męskich hormonów płciowych, w tym np. testosteronu, więc PCOS towarzyszy nie tylko brak miesiączki, ale też nadmierne owłosienie, tycie, łojotok lub trądzik. W przypadku PCOS pęcherzyk Graafa nie wzrasta i nie uwalnia komórki jajowej – ta obumiera, co wiąże się z powstawaniem niewielkich torbieli, których ilość przyrasta przy każdym cyklu. Diagnoza tej dolegliwości możliwa jest przy wykonaniu USG dopochwowego, więc należy w pierwszej kolejności udać się do lekarza ginekologa w celu badania i porady. Podczas badania USG można zaobserwować wówczas powiększone i otoczone pęcherzykami jajniki. Dodatkowo wykonuje się także badania hormonalne krwi. PCOS związany z brakiem owulacji i miesiączki, wymaga wdrożenia leczenia. Leki stosowane wówczas to między innymi dwuskładnikowe tabletki antykoncepcyjne zawierające syntetyczne hormony, ponadto lekarz może zdecydować się na podawanie produktów antyandrogenowych.

Brak miesiączki – kiedy zgłosić się do lekarza ginekologa?

Choć comiesięczna miesiączka to dla kobiety nic przyjemnego, dopiero jej brak staje się przyczyną zdenerwowania – zwłaszcza gdy kobieta nie planuje mieć aktualnie dzieci. Niepokojący powinien być zanik okresu na więcej niż trzy miesiące i konieczna jest wtedy rozmowa z ginekologiem. Oczywiście wówczas należy przede wszystkim wykluczyć ewentualność zajścia w ciążę (czyli wykonać test wykrywający w moczu stężenie hormonów HCG), nawet jeśli kobieta stosuje antykoncepcję, gdyż żadna metoda antykoncepcyjna nie daje 100% skuteczności. Lekarz ginekolog sprawdzi, w czym leży problem i zaproponuje odpowiednie leczenie hormonalne lub inne. Diagnostyka w przypadku zaniku miesiączki (po wykluczeniu ciąży) obejmuje wywiad medyczny, badanie USG oraz sprawdzenie poziomu prolaktyny w organizmie. Na podstawie wyniku tych badań można z pewnym prawdopodobieństwem przewidzieć przyczyny problemu i wykluczyć inne, co jest niezbędne do wykonania kolejnych badań specjalistycznych. Leczenie zaburzeń miesiączki zależne jest od jej przyczyny, jednak bardzo często stawia się na terapię hormonalną (oczywiście po wcześniejszym wykluczeniu ciąży!).

Informacje zawarte w dziale „Blog" serwisu NaszaRecepta.pl należy traktować jedynie jako informacyjno-edukacyjne. Treści te i porady w nich zawarte nie mogą w żadnym wypadku zastąpić bezpośredniego kontaktu z lekarzem i nie powinny być również uznawane za profesjonalną poradę medyczną. Wydawca serwisu NaszaRecepta nie ponosi odpowiedzialności za wykorzystywanie porad z materiałów informacyjno-edukacyjnych bez wcześniejszej konsultacji ze specjalistą.