Hemoroidy — jak je wyleczyć? Sposoby na wstydliwy problem.

Napisano 27.10.2021 | Medyczny Asystent | Czas czytania: 5 min.

Hemoroidy, zwane też guzkami krwawniczymi, występują naturalnie w kanale odbytu i znajdują się w odległości około 1,5-2 cm od brzegu odbytu. Jako żylaki odbytu zaliczane są do najczęściej występujących i jednocześnie najwstydliwszych chorób cywilizacyjnych. To bardzo nieprzyjemna dolegliwość, która w znacznym stopniu obniża jakość życia pacjenta. Ryzyko wystąpienia hemoroidów wzrasta wraz z wiekiem, ponadto bardzo często problem dotyka kobiety w ciąży i po porodzie. Według statystyk choroba ta dotyka okresowo nawet co drugą osobę w kraju. Co to są i jak wyglądają hemoroidy? Jak je rozpoznać i leczyć? Kiedy koniecznie z problemem należy udać się do lekarza? Informacje te zebraliśmy poniżej.

Co to są hemoroidy?

Hemoroidy to struktury naczyniowe, które znajdują się w kanale odbytu. To naturalnie występujące w organizmie wypukłe i unaczynione twory zamykające ujście odbytu i utrzymujące szczelność kanału odbytu. Odpowiadają również za kontrolę oddawania stolca. U osób zdrowych występują w formie poduszeczek, które wypełnia krew. Jeśli natomiast w naczyniach żylnych odbytu pojawią się zmiany, wówczas mamy do czynienia z bolesną chorobą hemoroidalną, którą należy leczyć odpowiednimi metodami. W zależności od umiejscowienia dzieli się je na hemoroidy zewnętrzne oraz wewnętrzne.

  • Guzki krwawnicze zewnętrzne są bardzo łatwo wyczuwalne, ponieważ rozwijają się na zewnątrz odbytu. Zmienione chorobowo miejsce jest opuchnięte, ponadto zmianom towarzyszy ból, swędzenie oraz krwawienie podczas oddawania stolca. Ich obecność utrudnia zachowanie higieny okolic odbytu, a skóra, która uległa uszkodzeniu, jest bardziej podatna na różnego rodzaju infekcje.
  • Hemoroidy wewnętrzne znajdują się pod błoną śluzową odbytu i nie są wyczuwalne, ponadto nie są bolesne. O ich obecności świadczy widoczna podczas oddawania stolca krew barwy jasnoczerwonej. Niekiedy mogą one wypadać i wystawać poza odbyt, jednak po jakimś czasie mogą samoczynnie wrócić do środka.

 

Dostępne bez recepty środki na hemoroidy nie zawsze okazują się wystarczająco skuteczne. Nie zaleca się zatem odwlekania kontaktu z lekarzem i wdrożenia leczenia specjalistycznego. Pomocna może być tu recepta przez internet, gdyż nie wymaga oczekiwania na konsultację ze specjalistą miesiącami, jak to bywa w przypadku wizyt stacjonarnych.

Przyczyny powstawania hemoroidów.

Na hemoroidy narażone są przede wszystkim osoby, które prowadzą siedzący tryb życia (np. kierowcy lub pracownicy biurowi). Do ich rozwoju przyczynia się między innymi niewłaściwa dieta związana z niską zawartością błonnika oraz picie zbyt małych ilości płynów. Przyczyną hemoroidów mogą być zarówno częste biegunki, jak i częste zaparcia. Za główną przyczynę powstawania hemoroidów uważa się jednak wzrost ciśnienia żylnego, a także zastój w żyłach odbytu, zsunięcie się poduszeczek lub podwyższone ciśnienie zwieracza odbytu. W takiej sytuacji pojawiają się zmiany patologiczne, zwane chorobą hemoroidalną. Ryzyko wystąpienia choroby hemoroidalnej związane jest również z marskością wątroby oraz guzami miednicy małej, ponadto przyczyną hemoroidów są uwarunkowania genetyczne, a w niektórych przypadkach rak odbytu i odbytnicy. Ryzyko cięższego przebiegu choroby jest większe u osób chorych, które mają problemy z otyłością oraz nadwagą i chorujących na schorzenia przewodu pokarmowego.

Hemoroidy w ciąży są również często spotykaną dolegliwością, a ich występowanie wiąże się przede wszystkim ze zmianami hormonalnymi występującymi w organizmie kobiety. Za przypadłość odpowiada również wzrost masy ciała, a także ucisk rosnącej macicy na naczynia krwionośne. Nierzadko zmiany te pojawiają się również dopiero po porodzie – zwłaszcza trudnym porodzie siłami natury.

Objawy hemoroidów – czym się charakteryzują?

Jeśli chodzi o hemoroidy, objawy choroby są charakterystyczne. Głównym objawem hemoroidów jest uciążliwy ból odbytu oraz pieczenie. Do symptomów zaliczyć można również świąd oraz pojawiającą się wydzielinę i śluz. Chory często uskarża się na krwawienie z odbytu, które ma miejsce w momencie oddawania stolca, ponadto towarzyszy mu nieprzyjemne uczucie niepełnego wypróżnienia. Do objawów choroby zalicza się również zapalenie skóry odbytu oraz trudności w utrzymaniu higieny osobistej. Osoba, która boryka się z hemoroidami, odczuwa dyskomfort w okolicy odbytu oraz ma z tego powodu znacznie pogorszone samopoczucie. Zaniechanie leczenia na tym etapie najczęściej prowadzi do nasilenia się objawów.

Diagnoza – jak rozpoznać hemoroidy?

Chorobę hemoroidalną wzrokowo rozpoznać można w obrębie hemoroidów zewnętrznych. Z kolei w celach diagnostycznych wykonuje się badania, których celem jest ocena stopnia ich rozwoju. Zaawansowanie choroby hemoroidalnej ocenia się na podstawie 4-stopniowej skali.

  • I stopień – guzki krwawnicze są powiększone, jednak nie wypadają na zewnątrz.
  • II stopień – guzki wypadają na zewnątrz podczas defekacji, jednak po wypróżnieniu ponownie cofają się do środka.
  • III stopień – hemoroidy wypadają podczas wypróżniania, jednak po oddaniu stolca nie cofają się samoistnie. W tym przypadku można je odprowadzić ręcznie.
  • IV stopień – guzki krwawnicze przez cały czas pozostają na zewnątrz i nie ma możliwości ich ręcznego odprowadzenia.

Warto zwrócić uwagę, że krwawienie z odbytu może stanowić także objaw raka jelita grubego. Chorobę można wyleczyć, jednak warunkiem jest jej wczesne wykrycie.

Leczenie hemoroidów – jak wygląda?

Choroba hemoroidalna rozwija się powoli, dlatego im wcześniej rozpocznie się leczenie, tym lepiej. Hemoroidy leczy się w zależności od stopnia zaawansowania choroby. Bez względu na stopień zaawansowania schorzenia zaleca się dietę bogatą w owoce i warzywa oraz produkty bogate w błonnik, a także picie odpowiedniej ilości płynów – najlepiej od 2 do 2,5 litra płynów dziennie. Warto również ograniczyć do minimum spożywanie produktów powodujących wzdęcia, a także ostrych przypraw i orzechów, a dodatkowo picie kawy i mocnej herbaty. Ograniczyć należy również spożywanie alkoholu oraz jedzenia czekolady.

Rozwiązaniem mającym na celu złagodzenie objawów mogą być między innymi czopki na hemoroidy, które wspomagają regenerację błony śluzowej odbytu. Znajdujące się w ich składzie substancje wpływają korzystnie na gojenie się ran oraz pomagają w odbudowie błony śluzowej. Ulgę przynieść mogą również maści oraz kremy na żylaki odbytnicy, które wykazują działanie ochronne w stosunku do naczyń krwionośnych, zmniejszając tym samym obrzęk. Maść na hemoroidy to kolejny sposób na pozbycie się tej nieprzyjemnej dolegliwości. Jeśli udamy się na wizytę do specjalisty, lekarz może z kolei zapisać specjalistyczne leki na hemoroidy. Rozwiązaniem może okazać się branie tabletek wykazujących działanie przeciwzapalne. Sprawdzić się mogą również tabletki, które zmniejszają świąd oraz opóźniają rozwój guzków. Jeśli powyższe metody nie przyniosą oczekiwanych efektów, konieczne może okazać się chirurgiczne usunięcie zmian.

Powikłania po nieleczonych hemoroidach – czy występują?

Hemoroidy bezwzględnie wymagają leczenia, ponieważ nieleczone w niedługim czasie mogą powodować coraz większy dyskomfort (nie tylko podczas wypróżnień), ponadto mogą prowadzić do groźnych powikłań. Dolegliwości z czasem mogą ulegać nasileniu, a krwawienia i swędzenie oraz pieczenie u chorych mogą stawać się coraz intensywniejsze. Podczas siedzenia pacjent może zaczynać odczuwać coraz większy ból, a to znów negatywnie wpłynie na jakość jego codzienności. Nieleczone hemoroidy mogą powodować ropnie, nietrzymanie stolca, a także miejscowe stany zapalne, ponadto może pojawić się zakrzepica hemoroidów, objawiająca się bardzo silnym bólem odbytu. Występuje ona najczęściej w III i IV stopniu wypadania, a do jej objawów zaliczyć można powiększenie żylaków oraz ból odbytu przy dotyku.

Na zaawansowane stadium choroby hemoroidalnej nie pomagają już zazwyczaj tabletki, ani też czopki czy maści – wówczas konieczne może okazać się wykonanie zabiegu lub operacji. Koszty operacji pokrywa się samodzielnie, jednak może ona zostać również przeprowadzona w ramach NFZ.

  • Do najczęściej stosowanych metod zalicza się gumkowanie (metoda Barrona), które polega na założeniu na nasadę guzka krwawniczego opaski, która ma za zadanie odciąć dopływ krwi do niego. Zabieg ten stosowany jest w leczeniu żylaków odbytu II i III stopnia.
  • Stosuje się również zabiegi laseroterapii (koagulacja cieplna), w których guzki naświetlane są promieniem lasera – wysoka temperatura powoduje obkurczanie się naczyń, co powoduje zniszczenie tkanki guzka.
  • Nieleczone hemoroidy wymagać mogą również skleroterapii, przy której wstrzykiwane są substancje zamykające dopływ krwi do hemoroidów.

Kiedy operacja na hemoroidy jest niezbędna?

Współczesna medycyna oferuje wiele sposobów usunięcia guzków krwawniczych i tym samym uwolnienia się od dokuczliwego bólu, a dzięki odpowiednim metodom hemoroidy mogą zostać usunięte szybko i bezboleśnie. W wielu przypadkach już stosowanie leków, maści, czopków, czy też kremów może przynieść zamierzony efekt. Jeśli jednak leczenie zachowawcze nie przynosi oczekiwanych efektów lub choroba hemoroidalna jest na tyle zaawansowana, że tradycyjne metody zawodzą, wówczas konieczna może okazać się operacja. Metodę usuwania hemoroidów lekarz dobiera w zależności od stopnia zaawansowania choroby hemoroidalnej. Operacyjne usuwanie hemoroidów najczęściej wykonuje się przy hemoroidach III i IV stopnia, zwłaszcza jeśli trudno jest je odprowadzić do kanału odbytu, ponadto towarzyszy im częste i obfite krwawienie, natomiast w przypadku hemoroidów II stopnia (niekiedy również III stopnia) stosuje się zazwyczaj metody bezoperacyjne.

Jak postępować z hemoroidami i jakie są rokowania?

Już w przypadku pojawienia się pierwszych objawów, czyli kiedy wystąpi świąd i pieczenie, warto zastosować domowe sposoby na guzki krwawnicze. Jeśli chodzi o hemoroidy, bardzo ważna jest prawidłowa higiena, ponieważ dzięki niej można zapobiec rozwojowi stanu zapalnego skóry oraz błony śluzowej, ponadto zapobiega się podrażnieniom. Sposobem na guzki może okazać się podmywanie okolicy odbytu ciepłą wodą lub płynem do higieny intymnej. Zaleca się również nasiadówki w ciepłej wodzie, do której dodaje się odwar z rumianku, kory dębu lub nadmanganianu potasu. Wykonuje się je w ciepłej wodzie, najlepiej w temperaturze około 40 °C. Sposobem na leczenie hemoroidów są również nasiadówki z preparatami roślinnymi z szałwii lub krwawnika.

W celu minimalizacji ryzyka nawrotu choroby hemoroidalnej po operacji, warto zmienić swój styl życia – przede wszystkim należy dbać o dietę bogatą w błonnik, a także zwiększyć aktywność fizyczną i rozważyć redukcję masy ciała. Należy także unikać gorących kąpieli oraz dbać o picie odpowiedniej ilości wody – do 2-2,5 l dziennie, ponadto nie należy podnosić zbyt ciężkich rzeczy oraz regularnie się wypróżniać.

 

Informacje zawarte w dziale „Blog" serwisu NaszaRecepta.pl należy traktować jedynie jako informacyjno-edukacyjne. Treści te i porady w nich zawarte nie mogą w żadnym wypadku zastąpić bezpośredniego kontaktu z lekarzem i nie powinny być również uznawane za profesjonalną poradę medyczną. Wydawca serwisu NaszaRecepta nie ponosi odpowiedzialności za wykorzystywanie porad z materiałów informacyjno-edukacyjnych bez wcześniejszej konsultacji ze specjalistą.