Bezsenność a tarczyca — czy choroby tarczycy mogą powodować problemy ze snem?

Napisano 22.10.2022 | Medyczna Asystentka | Czas czytania: 5 min.

Potrzebujesz e-Recepty lub L4 ?               Zamów Teraz w 5 minut >

Tarczyca to mały gruczoł znajdujący się z przodu szyi. Wytwarza hormony: tyroksynę, tyreotropinę i trójjodotyroninę, które regulują metabolizm organizmu. Wpływają one na większość narządów i są niezbędne w wielu procesach fizjologicznych, takich jak oddychanie, tętno, procesy trawienne i utrzymanie temperatury ciała. Zbyt duża lub niewystarczająca ilość tych hormonów może mieć niekorzystne skutki, dlatego do utrzymania prawidłowego stanu zdrowia potrzebna jest zrównoważona aktywność tarczycy.

Potrzebujesz e-Recepty lub L4 ?               Zamów Teraz w 5 minut >

Czy choroby tarczycy wpływają na sen?

Zaburzenia równowagi tarczycy powiązano z problemami ze snem. Nadczynność tarczycy może powodować trudności w zasypianiu z powodu pobudzenia nerwowego lub drażliwości, a także osłabienia mięśni i ciągłego uczucia zmęczenia. Zaburzenie może również prowadzić do nocnych potów i częstego oddawania moczu, co wpływa na zakłócenia snu. Natomiast niedoczynność tarczycy może powodować nadmierną senność i niepohamowaną potrzebę snu. Może być również związana z pogorszeniem jakości snu, dłuższym zasypianiem i krótszym czasem snu w nocy. 

Nawyki związane ze snem mogą odgrywać rolę w podatności na rozwój chorób tarczycy. Ponadto uważa się, że optymalna ilość snu i dbanie o wypoczynek wspiera zdrowy układ odpornościowy, a osoby z osłabiona odpornością są bardziej narażone na rozwój zaburzeń tarczycy. W przypadku zarówno niedoczynności, jak i nadczynności tarczycy zalecana jest farmakoterapia, które lekarz dostosuje do potrzeb pacjenta. Gdy skończyły nam się leki, nie musimy umawiać się na kolejną wizytę. Recepta online pozwala na dbanie o swoje zdrowie bez wychodzenia z domu. 

Niedoczynność tarczycy a problemy z zasypianiem

U wielu osób cierpiących na niedoczynność tarczycy, bezsenność jest przykrą, współwystępującą dolegliwością. Jest to spowodowane błędnym kołem zaburzeń równowagi hormonalnej.

Niedoczynność tarczycy jest związana z podwyższonym poziomem hormonu tyreotropowego (TSH) produkowanym przez przysadkę mózgową. Kiedy TSH dociera do tarczycy, stymuluje gruczoł do wytwarzania większej ilości hormonu znanego jako wolna tyroksyna (FT4).

Jedno z wyjaśnień, dlaczego osoby z niedoczynnością tarczycy mają problemy z zasypianiem dotyczy osi podwzgórze-przysadka-tarczyca (HPT). Gdy osoba zasypia, oś HPT staje się bardziej aktywna. Wysokie TSH stymuluje tarczycę. W pewnych warunkach fizjologicznych ta stymulacja gruczołu może powodować problemy ze snem.

Niedoczynność tarczycy — nietypowe objawy

Oprócz zaburzeń związanych ze snem osoba, która doświadcza niedoczynności tarczycy, może również cierpieć z powodu problemów trawiennym (jak nudności, wymioty czy brak apetytu), ogólnego osłabienia organizmu, skłonności do szybkiego męczenia się, bóle mięśni i stawów, nadmiernie suchej i swędzącej skóry, zmian w paznokciach i włosach, a także zaobserwować u siebie obniżenie popędu seksualnego czy apatię.

Choroby tarczycy i bezsenność — przyczyny

Każdy doświadcza okazjonalnej senności w ciągu dnia lub złego snu w nocy. Kiedy jednak zaburzenia snu stają się normą, nadszedł czas, aby zbadać przyczynę medyczną, taką jak choroba tarczycy.

Czasami gruczoł wytwarza za dużo albo zbyt mało hormonów, co wpływa na zaburzenie metabolizmu organizmu, a to z kolei może wpływać na zaburzenia snu. Nadmierna produkcja hormonów powoduje nadczynność tarczycy, co może prowadzić do odczuwania niepokoju, przyspieszenia tętna, trudności z zasypianiem i utrzymaniem snu, a także bezsenności. W przypadku niedoczynności tarczycy gruczoł produkuje zbyt mało hormonów, co może skutkować zmęczeniem, brakiem energii i nadmierną sennością w ciągu dnia.

Jak radzić sobie z bezsennością przy chorej tarczycy?

Osoby z chorobami tarczycy, które doświadczają zaburzeń snu, mogą znaleźć ulgę, podejmując określone środki zaradcze. Dla wielu jednostek znalezienie odpowiedniej temperatury w sypialni jest kluczowe. Przyjmuje się, że temperatura pomieszczenia powinna wynosić 18-19 stopni. Jednak osoby z chorą tarczycą mogą potrzebować odmiennych warunków, ponieważ nadczynność tarczycy często skutkuje nocnymi potami, a niedoczynność tarczycy może zmniejszać tolerancję na zimno. Wówczas zaleca się temperaturę z zakresu 15-19 stopni Celsjusza.

Praktykowanie dobrej higieny snu może również poprawić jego jakość, niezależnie od tego, czy ma się chorobę tarczycy. Higiena snu odnosi się do praktyk i nawyków, które promują spójny, nieprzerwany i regenerujący sen. Obejmują one chodzenie spać i budzenie się w tym samym czasie (również w weekendy), unikanie urządzeń elektronicznych nawet na godzinę przed snem oraz odpoczynek wieczorem przy cichej muzyce, lekkim rozciąganiu i innych relaksujących czynnościach.

Zdrowa dieta ma również kluczowe znaczenie dla higieny snu. Obfite posiłki poprzedzające porę snu mogą zakłócać jego trwanie, dlatego lepiej zamiast nich wybrać lekkie przekąski. Osoby z zaburzeniami pracy tarczycy powinny zwracać szczególną uwagę na spożycie jodu, ponieważ zbyt dużo lub zbyt mało pierwiastka w diecie może wpływać na czynność gruczołu. Należy również unikać kofeiny i alkoholu na kilka godzin przed snem, ponieważ obie te substancje mogą zakłócać sen.

Leczenie bezsenności przy zaburzeniach pracy tarczycy

Niedoczynność tarczycy rozwija się powoli, więc wiele osób nie zauważy jej objawów przez lata. Dzieli również objawy z wieloma innymi schorzeniami, więc lekarz prawdopodobnie zleci dodatkowe badania. To samo dotyczy nadczynności tarczycy, a większość diagnoz nadczynności tarczycy obejmuje również wielokrotne badania krwi. U wielu starszych pacjentów nadczynność tarczycy może wyglądać inaczej i może być mylona z depresją lub demencją, ponieważ może powodować podobne objawy, takie jak utrata apetytu i wycofanie się z życia towarzyskiego.

Badania krwi pomogą ocenić liczbę tyroksyny, trójjodotyroniny i tyreotropiny w celu ustalenia, czy tarczyca jest nadczynna czy niedoczynna. Osobom z niedoczynnością tarczycy można przepisać lewotyroksynę, sztuczny hormon, który ma na celu zwiększenie funkcji tarczycy. W przypadku podejrzenia nadczynności tarczycy pacjentowi można przepisać leki przeciwtarczycowe. Co więcej, beta-blokery są czasami stosowane w celu złagodzenia objawów nadczynności tarczycy, ale nie wpływają na poziom hormonów.

Badania tarczycy są często zalecane kobietom w ciąży ze względu na większe ryzyko rozwoju choroby gruczołu. Testy te mogą być również sugerowane osobom poszukującym powodu niepłodności, ponieważ zarówno niedoczynność tarczycy, jak i nadczynność tarczycy mogą prowadzić do trudności w poczęciu.

Jak zdrowy sen wpływa na pracę tarczycy?

Rytm dobowy to naturalny 24-godzinny zegar biologiczny organizmu. Pomaga nam poczuć energię rano i senność wieczorem. Sen pomaga ustawić i utrzymać rytm dobowy — kiedy ten rytm zostanie przerwany, może wpłynąć na funkcjonowanie organizmu, zwłaszcza na układ odpornościowy i równowagę hormonalną. Brak równowagi rytmu dobowego może powodować zmęczenie w ciągu dnia i zwiększone pragnienie cukru, a także utrudniać zasypianie w nocy, nawet gdy nasz organizm jest zmęczony.

Układ hormonalny, na który składają się wszystkie hormony organizmu, jest ściśle powiązany z rytmem dobowym. Wiadomo, że na TSH (hormon stymulujący tarczycę) wpływa na cykl snu i czuwania. Stężenie hormonu tyreotropowego pozwala na ocenę prawidłowości funkcjonowania tarczycy. Jak wspomniano wyżej, zaburzenia snu mogą prowadzić do zmian w czynności tarczycy. Zwiększone wydzielanie TSH może powodować rozwój niedoczynności tarczycy, natomiast objawem niedoczynności jest poczucie zmęczenia i spowolnienie funkcji organizmu, co skutkuje wpadnięciem w pułapkę błędnego koła. 

Co więcej, gdy tarczyca wytwarza za mało lub za dużo hormonów powoduje zaburzenia metabolizmu organizmu, które również wykazują wpływ na sen. Zbyt wysokie stężenie hormonów prowadzi do nadczynności tarczycy, która objawia się m.in. przyspieszeniem tętna i poczuciem niepokoju, mogącymi prowadzić do bezsenności.

Sposoby na bezsenność przy Hashimoto

Jeśli chodzi o choroby tarczycy, objawy takie jak przyspieszone tętno, lęk i nerwowość mogą być nieprzyjemne i zwiększać odczuwanie stresu, wpływając na naszą zdolność do relaksu i dobrego snu. Ćwiczenie głębokiego oddychania przed snem może być bardzo skuteczną techniką relaksacyjną. Może nawet spowolnić tętno, pozwalając na utrzymanie spokojnego i kontrolowanego oddechu, wyciszając ciało i umysł.

Wzięcie ciepłej kąpieli lub prysznica przed snem jest pomocne w odprężeniu. Pozostanie pod gorącym prysznicem lub w wannie przez zaledwie 10 minut może poprawić zdolność do relaksu ciała, zasypiania i pozostawania w śnie. 

Przy nadczynności tarczycy można odczuwać uczucie gorąca podczas snu lub nocne poty. Wówczas utrzymywanie chłodniejszej temperatury w pokoju pomoże się zrelaksować i zasnąć, a również zapobiegać budzeniu się zlanym potem. Warto również przewietrzyć sypialnie przed snem.

Poświęcenie czasu w ciągu dnia na aktywność fizyczną może sprzyjać dobremu snem w nocy. Ćwiczenia zwiększają produkcję endorfin przez organizm, co sprzyja radzeniu sobie ze stresem i niepokojem. Może to ułatwić odprężenie umysłu i odpoczynek w nocy, aby ciało mogło zapaść w spokojny sen.

Uczucie stresu może pogorszyć objawy choroby tarczycy, więc warto starać się wyeliminować stres w ciągu dnia i przed snem. Przydatne będą nie tylko wspomniane wyżej techniki oddechowe, ale i prowadzenie dziennika, uprawianie jogi czy medytowanie.

Poprawa diety może poprawić metabolizm i wpłynąć na odczuwanie większej ilości energii w ciągu dnia, potencjalnie zmniejszając zmęczenie. Regularne jedzenie odpowiednio zbilansowanych posiłków to sposób na optymalizację diety, aby uzyskać siłę i witalność. Spożywanie zdrowych przekąsek z chudym białkiem i węglowodanami bogatymi w błonnik może również stanowić stałe źródło energii w ciągu dnia i zmniejszyć uczucie zmęczenia.

Potrzebujesz e-Recepty lub L4 ?               Zamów Teraz w 5 minut >

Informacje zawarte w dziale „Blog" serwisu NaszaRecepta.pl należy traktować jedynie jako informacyjno-edukacyjne. Treści te i porady w nich zawarte nie mogą w żadnym wypadku zastąpić bezpośredniego kontaktu z lekarzem i nie powinny być również uznawane za profesjonalną poradę medyczną. Wydawca serwisu NaszaRecepta nie ponosi odpowiedzialności za wykorzystywanie porad z materiałów informacyjno-edukacyjnych bez wcześniejszej konsultacji ze specjalistą.