Yaz

Napisano 15.07.2021 | Asystent Medyczny | Czas czytania: 4 min.

Yaz to doustna antykoncepcja hormonalna, uniemożliwiająca zajście w ciążę. Lek zawiera dwa syntetyczne hormony, które hamują owulację i zapobiegają implantacji zarodka w błonie śluzowej macicy. Opakowanie zawiera 24 tabletki z hormonami i 4 tabletki placebo – podczas ich zażywania powinno pojawić się krwawienie miesięczne. Przeciwwskazaniem do stosowania Yaz jest ciąża i karmienie piersią, nowotwory hormonozależne, niewydolność wątroby czy nerek oraz choroba zakrzepowo – zatorowa.

Yaz 28 tabletek – co to za lek i kiedy się go stosuje?

Yaz to dwuskładnikowy środek antykoncepcyjny, zawierający dwa syntetyczne hormony – etynyloestradiol oraz drospirenon. Jest to preparat jednofazowy, co oznacza, że zawartość hormonów przyjmowanych w każdym dniu cyklu jest taka sama. Wskazaniem do stosowania leku jest zapobieganie niepożądanej ciąży. Yaz uniemożliwia zapłodnienie, a także zagnieżdżenie komórki jajowej w macicy. Wysoka skuteczność leku wynika z wielotorowego działania preparatu. Przede wszystkim – lek hamuje proces dojrzewania pęcherzyka Graafa, co uniemożliwia uwolnienie komórki jajowej i wystąpienie owulacji. To właśnie owulacja jest tym momentem w cyklu miesięcznym, gdy może dojść do zapłodnienia komórki jajowej. Brak owulacji to nie jedyny czynnik uniemożliwiający zapłodnienie. Lek utrudnia poruszanie się plemników w drogach rodnych kobiety, zagęszczając śluz wydzielany przez szyjkę macicy oraz spowalniając perystaltykę mięśniówki gładkiej jajowodów. A jeżeli dojdzie do zapłodnienia, lek w taki sposób wpływa na błonę śluzową macicy, aby uniemożliwić implantację zapłodnionej komórki jajowej. W rezultacie dochodzi do obumarcia zarodka.

Yaz – skład i dawkowanie leku

Yaz to dwuskładnikowy, jednofazowy doustny środek antykoncepcyjny, zawierający dwa związki aktywne. Jednym z nich jest pochodna estrogenów – etynylostradiol, występujący w dawce 0,02 mg. Druga substancja aktywna to drospirenon – pochodna progestagenów, obecna w dawce 3 mg. Opakowanie zawiera 28 tabletek, z czego 24 to tabletki różowe, zwierające hormony, a pozostałe 4 tabletki w kolorze białym to placebo. Są to tabletki pozbawione hormonów.

Tabletki należy zażywać raz dziennie o stałej porze, najpierw sięgając po tabletki różowe, a dopiero potem – po białe. Bezpośrednio po skończeniu jednego opakowania leku należy zacząć kolejne. Takie postępowanie należy kontynuować przez cały czas, gdy konieczne jest podtrzymanie działania antykoncepcyjnego leku. Rozpoczynając pierwsze opakowanie leku, należy przyjąć pierwsza tabletkę w dniu pojawienia się krwawienia miesięcznego. Kolejne opakowania należy zażywać jedno po drugim, bez względu na to, czy utrzymuje się jeszcze krwawienie miesięczne, które pojawia się podczas zażywania tabletek placebo.

Dla zachowania skuteczności antykoncepcyjnej leku ogromne znaczenie ma regularne przyjmowanie tabletek. Dlatego ściśle określono schematy postępowania w przypadku opóźnienia w przyjęciu dawki lub pominięcia tabletki. Nie dotyczy to oczywiście pominięcia tabletek placebo w kolorze białym – są to tabletki nie zawierające hormonów. Jeżeli od pominięcia tabletki różowej nie upłynęło więcej niż 12 godzin – należy jak najszybciej zażyć brakująca tabletkę. Nie trzeba wówczas stosować dodatkowej metody antykoncepcyjnej i wystarczy kontynuować zażywanie leku.

Gdy od pominięcia dawki upłynęło ponad 12 godzin, a do pominięcia dawki doszło w pierwszym tygodniu cyklu, należy przede wszystkim jak najszybciej zażyć pominiętą dawkę. Może to oznaczać konieczność zażycia dwóch tabletek jednocześnie. Przez siedem kolejnych dni wskazane jest stosowanie dodatkowej metody antykoncepcyjnej, np. prezerwatywy. Jeżeli dawka pominięta została w drugim tygodniu cyklu i upłynęło więcej niż 12 godzin – należy jak najszybciej zażyć brakującą tabletkę. Gdy pominięto tylko jedną dawkę leku, nie ma konieczności stosowania dodatkowej metody antykoncepcji. Jeśli jednak pominięto więcej niż jedną dawkę – podczas stosunki seksualnego należy stosować dodatkowe zabezpieczenie. Pominięcie dawki między 15 a 24 dniem cyklu wymaga wdrożenia jednego z dwóch schematów postępowania. Jeśli pominięto tylko jedną dawkę, nie ma potrzeby stosowania dodatkowej antykoncepcji. Pierwszy schemat zakłada jak najszybsze zażycie pominiętej dawki, a następnie kontynuowanie stosowania leku, do momentu zażycia wszystkich różowych tabletek. Potem należy pominąć tabletki placebo i rozpocząć nowe opakowanie leku Yaz. Schemat drugi to pominięcie zażywania pozostałych różowych tabletek, zażycie tabletek placebo i rozpoczęcie nowego opakowania leku.

E-recepta online na lek Yaz

Yaz to lek wydawany na receptę i przepisywany przez lekarza. Aby możliwe było wypisanie recepty na lek, lekarz ocenia, czy istnieją wskazania do stosowania leku; jednocześnie należy wykluczyć przeciwwskazania do stosowania doustnej antykoncepcji hormonalnej. Taki proces decyzyjny poprzedza zarówno wypisanie recepty podczas wizyty w gabinecie lekarskim, jak i podczas konsultacji online. Ta druga umożliwia otrzymanie e-recepty na lek Yaz bez konieczności wychodzenia z domu. Wystarczy jedynie wypełnić ankietę online, w oparciu o którą lekarz otrzymuje informacje dotyczące stanu zdrowia pacjenta. Gdy lek może zostać wypisany, wówczas kod  e-recepty wysłany zostaje do pacjenya sms – em, można go także otrzymać na maila. Ponadto każda wystawiona przez lekarza elektroniczna recepta widnieje w Internetowym Koncie Pacjenta. Receptę można zrealizować w każdej aptece w kraju – wystarczy numer pesel i czterocyfrowy kod recepty.

Przeciwwskazania do stosowania leku Yaz

Istnieje kilka sytuacji, gdy lek Yaz nie może być zażywany. Podobnie jak w przypadku każdego leku, przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na jakikolwiek składnik preparatu. Leku nie mogą zażywać kobiety w ciąży lub podejrzewające ciążę, a także karmiące piersią. Kolejne istotne przeciwwskazania to:

  • przebyty w przeszłości zawał serca lub udar mózgu
  • zaburzenia krzepliwości krwi, w tym choroba zakrzepowo – zatorowa
  • przebyte w przeszłości lub aktualnie nowotwory hormonozależne piersi, narządów rodnych lub wątroby
  • zaawansowana cukrzyca
  • ciężkie nadciśnienie
  • wysoki poziom cholesterolu lub trójglicerydów we krwi
  • zaburzenia czynności wątroby lub nerek
  • występowanie krwawień z dróg rodnych o nieokreślonej przyczynie.

Działania niepożądane przyjmowania leku Yaz

Podczas zażywania doustnych środków antykoncepcyjnych możliwe jest pojawienie się efektów ubocznych. Najczęstsze z nich to bóle głowy, bóle brzucha, obrzęki i tkliwość piersi, a także wahania nastroju. Kobiety stosujące lek Yaz mogą doświadczać suchości pochwy i bolesnych stosunków, spadku libido, większej podatności na rozwój infekcji intymnych. Mogą pojawić się migrenowe bóle głowy, problemy ze snem, wzrost masy ciała, zmiany skórne o charakterze wysypki czy trądziku.

Rzadsze działania niepożądane obejmują reakcje alergiczne, zawroty głowy, przyspieszenie rytmu serca czy niedokrwistość. Najpoważniejsze działania niepożądane mają charakter incydentów zakrzepowo – zatorowych, takich jak zawał serca, zatorowość płucna, udar mózgu czy zakrzepica żył głębokich.

Środki ostrożności podczas przyjmowania leku Yaz

Szczególną ostrożność podczas stosowania leku Yaz przez te kobiety, które są narażone na rozwój incydentów zakrzepowo – zatorowych. Mowa o kobietach powyżej 35 roku życia, palących papierosy, narażonych na długotrwałe unieruchomienie, a także kobiet z nadmierną masą ciała. Symptomy, które powinny wzbudzić niepokój i które należy jak najszybciej skonsultować z lekarzem to przede wszystkim:

  • ból w klatce piersiowej promieniujący do ramienia, a także osłabienie czy omdlenie mogą świadczyć o zawale serca
  • w przebiegu udaru może dojść do utraty przytomności, porażenia połowiczego, problemów z koordynacją ruchową i utrzymaniem równowagi, zaburzeń mowy
  • zakrzepica żył głębokich objawia się obrzękiem, zasinieniem oraz bólem kończyny dolnej
  • z przebiegu zatorowości płucnej pojawia się duszność, krwioplucie i kaszel.

Czy lek Yaz wchodzi w interakcje z innymi lekami i alkoholem?

Stosując lek Yaz należy zwrócić uwagę na możliwość wystąpienia interakcji z innymi lekami. Przede wszystkim – leku nie należy łączyć z lekami nasilającymi metabolizm wątrobowy, gdyż wówczas może dojść do zmniejszenia skuteczności doustnej antykoncepcji hormonalnej. Mowa o takich lekach jak leki stosowane w leczeniu wirusowego zapalenia wątroby czy zakażenia wirusem HIV, gryzeofulwina, topiramat, felbamat, preparaty z dziurawcem oraz barbiturany, karbamazepina lub fenytoina. Osłabiające działanie tego typu leków może utrzymywać się jeszcze kilka tygodni po zakończeniu ich stosowania, dlatego należy skonsultować się z lekarzem, gdy zajdzie konieczność jednoczesnego zażywania tych leków z Yaz.

Informacje zawarte w dziale „Blog" serwisu NaszaRecepta.pl należy traktować jedynie jako informacyjno-edukacyjne. Treści te i porady w nich zawarte nie mogą w żadnym wypadku zastąpić bezpośredniego kontaktu z lekarzem i nie powinny być również uznawane za profesjonalną poradę medyczną. Wydawca serwisu NaszaRecepta nie ponosi odpowiedzialności za wykorzystywanie porad z materiałów informacyjno-edukacyjnych bez wcześniejszej konsultacji ze specjalistą.